Feiten over Mongolië
Hoofdstad: Ulaanbaatar
Overheid: republic
Oppervlakte: 1565 km2
Inwoners: 2496617
Telefoon: +976
Munteenheid: Tugrik
Mongolie landinformatie
Het immense Mongolië is één van de hoogst gelegen landen ter wereld, met extreme temperaturen en zonder enige kustlijn.
De rivaliserende clans die het grondgebied lang en fel bevochten kwamen in de 12e eeuw samen onder leiding van Genghis Khan. Hij en zijn krijgers te paard heersten later over het grootste aaneengesloten rijk in de wereldgeschiedenis, wat grote delen van Azië, Europa en het Midden-Oosten omvatte. Ook tegenwoordig maken paarden en kuddedieren nog deel uit van het alledaagse beeld en leven grote bevolkingsgroepen op een traditionele, nomadische manier op de koude, droge steppen.
Landschap en ligging
Mongolië is een kolossaal land in het midden van Azië. Het wordt niet begrenst door zeeën en heeft een oppervlakte van ruim anderhalf miljoen vierkante kilometer. Daarmee is het ongeveer drie keer zo groot als Frankrijk en ongeveer veertig keer zo groot als Nederland. Tot de twintigste eeuw was Mongolië bijna twee keer zo groot als tegenwoordig. Een groot deel van Siberië, de autonome Russische republieken Tuva en Boerjattië, was ooit een deel van Mongolië. Inner Mongolië is nu een deel van China.
Mongolië is een van de hoogste landen van de wereld, met een gemiddelde hoogte van 1580 meter. In het verre westen van Mongolië zijn de hoogste bergen, de Mongoolse Altai Nuruu, waar permanent sneeuw ligt. Het hoogste punt, Tavanbogd Uul (4374 meter), heeft een prachtige gletsjer die uitsteekt boven het drielandenpunt van Mongolië, Rusland en China. In de dalen vinden we woestijnen waar het bijna nooit regent. Het is een ongelooflijk mooi, rotsachtig landschap met hier en daar bossen in de wat nattere valleien.
Nabij het midden van Mongolië ligt het Khangai Nuruu gebergte, met het hoogste punt (Otgon Tenger Uul) op 3905 meter. Aan de noordkant van deze bergen is de bron van de Selenge Gol, de grootste rivier van Mongolië. Deze stroomt noordwaarts en eindigt in het Baikalmeer in Siberië. De Selenge Gol is de grootste rivier wat betreft water hoeveelheden; de langste rivier is de Kherlen Gol in Oost Mongolië.
Net ten noordoosten van Ulaan Baataar ligt de Khentii Nuruu, het hoogste berggebied van Oost Mongolië en het best toegankelijk voor wandelaars. Er is veel bos, er zijn razende rivieren en imposante toppen, waarvan de Asralt Khairkhan Uul (2800 meter) de hoogste is.
Mongolië heeft talrijke zoute of soda- en zoetwatermeren. Het bekendste is het fantastische Khövsgöl Nuur, dat ongeveer 2 % van het zoetwater op aarde bevat. De grootste is het laag gelegen zoutwatermeer Uvs Nuur.
Ander geologische kenmerken zijn grotten onderwater en boven de grond (sommige met oude rotsschilderingen), uitgedoofde vulkanen, hete en koude minerale bronnen en de Orkhon Khurkhree watervallen.
Mongolië is verdeeld in 18 provincies (aimags) - plus vier onafhankelijke gemeenten. Dit zijn Ulaan Baataar, Darkhan-Uul, Orkhon and Gov-Sumber. De aimags worden verder onderverdeeld in totaal 298 districten.
Volk taal en godsdienst
In Mongolië wonen slechts 3 miljoen mensen (schatting april 2008). Qua etnische samenstelling is meer dan 90% van de bevolking Mongools. De rest is van Turkse, Russische of Chinese origine.
Politiek
Hoewel Djenggis Khan tot op de dag van vandaag ons onheilspellend in de oren klinkt, is hij in Mongolië onmiskenbaar de grote held. Er is Djenggis bier en Djenggis wodka en in het Nationaal Museum is er veel plaats ingeruimd voor artefacten uit zijn tijd. Voor Mongolen staat hij voor kracht, eenheid, orde en de wet. Aan al deze dingen heeft het huidige Mongolië behoefte. Tot de 12e eeuw waren de Mongolen niet meer dan een stel onbetekenende ruziënde stammen. Temujin die later de eretitel Djenggis Khan (onbegrensde koning) kreeg, bracht de stammen met harde hand bij elkaar. Bij zijn overlijden strekte zijn rijk zich uit van Beijing tot aan de Kaspische Zee.
De ontwikkelde Mongolen hebben het nu over de schizofrene geest van hun volk: de meedogenloosheid van Djenggis tegen de geweldloosheid van het Tibetaans Boeddhisme.
Na de dood van Djenggis Khan werd het enorme rijk verdeeld in diverse machtige Mongoolse staten, maar deze vielen uiteen in de 14e eeuw. Uiteindelijk werd het leefgebied van de Mongolen weer teruggebracht tot de omvang ervan voor de opkomst van Djenggis Khan en aan het einde van de 17e eeuw kwam het gebied onder Chinese invloed. Met steun van de Sovjet Unie werd Mongolië in 1921 onafhankelijk. In 1924 kwamen de communisten aan de macht. In 1990 – na het uiteenvallen van de Sovjet Unie, volgde een vreedzame democratische revolutie. Nu is het een democratie waar de twee grootste partijen de ex-communisten zijn (MPRP) en de zogenaamde democratische coalitie (DUC).
Flora & fauna
Mongolië kan grofweg in drie zones worden verdeeld; grasland en struiken (52 % van het land), bossen (15 %) en woestijn vegetatie (32 %). Minder dan 1 % van het land wordt gebruikt als plaats waar mensen zich vestigen en waar gewassen worden geteeld. De graslanden worden op grote schaal gebruikt voor het weiden van dieren en ondanks de uitgestrektheid is overbeweiding niet ongewoon.
Bossen van Siberische lariksen (soms wel 45 meter hoog), Siberische en Schotse dennen en witte berken worden regelmatig gekapt voor brandstof en de bouw en worden aangetast door mijn- en landbouw. In de Gobi woestijn bedekken struiken miljoenen hectares. En al hebben ze bijna geen bladeren, de struiken passen zich goed aan en beschermen de omgeving tegen degradatie en erosie, terwijl ze ook bescherming bieden en schaduw geven aan de dieren.
De Khentii provincie en sommige andere delen van centraal Mongolië zijn beroemd om hun uitbundige rode, gele en paarse veldbloemen, vooral rododendrons en edelweiss. Intensieve beweiding is de belangrijkste bedreiging voor Mongolië`s bloemen, bomen en struiken; meer dan 200 soorten worden bedreigd.
In Mongolië is het verschil tussen de tamme en wilde dieren vaak onduidelijk. Wilde en tamme paarden en kamelen en kuddes gazellen lopen op de steppen door elkaar. In de bergen vind je wilde argali schapen met enorme hoorns en yaks samen met elanden, muskus herten en reeherten. Kuddes rendieren zijn meestal ongetemd, ook al komen ze elke avond terug naar dezelfde tent voor een likje zout en kan er op ze gereden worden.
De wilde dieren gedijen goed in Mongolië, ondanks het extreme klimaat, de liefde voor jagen van de nomadische bevolking en een arme regering die gebrek heeft aan middelen om toezicht te houden op naleving van de natuurbeschermingswetten.
Ondanks het gebrek aan water in de Gobi woestijn, overleven sommige soorten (waarvan er veel bedreigd worden) hier op een of andere manier, zoals de wilde kameel, het Gobi argali schaap, de Gobi beer en de zwartstaart gazelle. In de open steppe kun je de zeldzame Saiga antilope, de Mongoolse gazelle, de wilde ezel, wolven en miljoenen marmotten vinden.
Verder naar het noorden in de bossen leven de wilde zwijnen, bruine beren, antilopen, rendieren, elanden en muskus herten en ook veel sabeldieren en lynxen. De meeste bergen zijn erg afgezonderd en bieden dus een uitstekende verblijf plaats voor agamie schapen, het zeldzame sneeuwluipaard en kleinere zoogdieren zoals de vos, de hermelijn en de haas.
Mongolen omschrijven zichzelf als `het volk van de vijf dieren`: paarden, runderen (waaronder yaks), schapen, geiten en kamelen.
Je zult veel meer getemde dieren dan wilde dieren zien. De helft van de Mongoolse bevolking leeft op het land en houdt en fokt voornamelijk dieren; dat is waarom je er zoveel op het land ziet. Ze zijn ook erg belangrijk voor de nomadische manier van leven, ze zorgen voor melk, vlees en huiden voor kleding en worden gebruikt als vervoermiddel en zijn een symbool van rijkdom.
Kamelen (waarvan er ongeveer 350.000 zijn) zijn, hoewel ze traag zijn, een goed vervoermiddel voor lange afstanden. Maar ze zijn waardevol omdat ze zich goed aanpassen, vooral in de woestijn. Het paard is de trots van Mongolië en er zijn slechts een paar nomaden, als die er al zijn, die niet meteen hebben leren rijden zo gauw ze konden lopen. Mongoolse paarden (2,6 miljoen), die kleiner zijn dan in andere landen (noem ze geen pony`s - de Mongolen zouden dan beledigd zijn) bieden een perfecte transportmogelijkheid. De paarden zijn bestand tegen de strenge winters en erg belangrijk ze produceren de zeer geliefde Mongoolse drank; gegiste merriemelk, bekend als airag.
Koeien en yaks (samen 3,3 miljoen) leveren vooral melk, vlees en huiden. Yaks zijn zeer goed voor het transport de berg op. Schapen (13,7 miljoen) zijn gemakkelijk te hoeden en leveren wol en vlees. Geiten (8,5 miljoen) zijn moeilijk te behagen, maar ze zijn wel populair vanwege het vlees en vooral cashmere wol.
In Mongolië zijn meer dan 400 soorten vogels te vinden. In de woestijn kun je de woestijn tjiftjaf, de zandkorhoen, de vink en de monniksgier vinden.
Op de steppen, kom je zeker veel grijze jufferkranen (een soort kraanvogel) - de meest voorkomende vogel in Mongolië - tegen. Verder kom je er in de steppe adelaar, uilen en haviken tegen. In de bergen, kun je sneeuwhoenders, vinken, spechten en opnieuw uilen verwachten.
Budget
Ene budgetreiziger kan met 20 euro de dag doorbrengen.
